Makala hii ilisasishwa mara ya mwisho tarehe 13 Oktoba, 2026

Muhtasari

Mnamo Novemba 21, 2025, serikali ya Marekani ilitangaza kwamba itapitia upya kesi za wakimbizi wote walioingia Marekani kati ya Januari 21, 2021 na Februari 20, 2025. Hii inajumuisha wakimbizi ambao tayari wana kadi za kijani (green cards), pamoja na wale ambao wameomba kadi za kijani na bado wanasubiri uamuzi. Serikali inaita mchakato huu “ukaguzi upya wa wakimbizi” (refugee revetting).

Makala hii inaeleza maana ya “ukaguzi upya wa wakimbizi” (refugee revetting), na jinsi sera hii ilivyoathiri wakimbizi nchini Marekani tangu tangazo la Novemba 2025. Ikiwa wewe ni mkimbizi aliyeingia Marekani kati ya Januari 21, 2021 na Februari 20, 2025, na una maswali kuhusu jinsi sera hii inavyokuathiri, unapaswa kuwasiliana na wakili wa masuala ya uhamiaji ili kupata ushauri unaozingatia hali yako binafsi. Unaweza kupata orodha ya mawakili wanaotoa huduma bila malipo au kwa gharama nafuu hapa, na orodha ya mawakili binafsi hapa. Kumbuka: IRAP haiwezi kuhakikisha ubora wa huduma zinazotolewa na mawakili walio kwenye orodha hizi.

“Ukaguzi upya wa wakimbizi” (refugee revetting) ni nini?

Mnamo Novemba 21, 2025, serikali ya Marekani ilitoa sera mpya inayoathiri wakimbizi wote walioingia Marekani kati ya Januari 21, 2021 na Februari 20, 2025. Sera hii inaweza pia kuwaathiri wakimbizi walioingia nje ya kipindi hicho. Kwa mujibu wa sera hii:

• Maombi yote ya wakimbizi walioingia Marekani katika kipindi hiki ambao waliomba kubadilisha xaaladdooda sharci si ay u helaan kaarka cagaaran (green card), kuwaas oo weli sugaya go’aan, ayaa hadda la hakiyey.
• Wakimbizi wote walioingia Marekani katika kipindi hiki kesi zao zitakaguliwa upya. Madhumuni ya ukaguzi huu ni kuthibitisha kwamba watu hawa walipewa hadhi ya ukimbizi kwa usahihi.
• Baadhi ya wakimbizi walioingia katika kipindi hiki wanaweza kuhitajika kuhudhuria mahojiano mapya, ingawa tayari walikuwa wamefanyiwa mahojiano kabla ya kuingia nchini Marekani.
• Wakazi halali wa kudumu nchini Marekani (wenye kadi ya kijani, yaani Green Card) walioingia nchini kama wakimbizi katika kipindi hiki pia watapitiwa upya kesi zao, na wanaweza kuhitajika kuhudhuria mahojiano ya ziada.

Mchakato wa serikali wa kukagua upya kesi ya mkimbizi (revetting) unaweza kujumuisha mambo yafuatayo:

• Kupitia upya jalada la awali la kesi ya maombi ya ukimbizi yaliyowasilishwa nje ya Marekani, ikiwemo kumbukumbu za mahojiano ya awali na nyaraka nyingine. 
• Kupitia upya maombi mengine ya uhamiaji yaliyopo kwenye jalada, kama vile maombi ya kupata kadi ya kijani (Green Card) na maombi ya kuunganishwa tena na wanafamilia.
• Kukagua shughuli na wasifu wa mitandao ya kijamii. 
• Kuwataka wahusika kuhudhuria mahojiano ya ziada na maafisa wa uhamiaji.
• Aina nyingine za ukaguzi wa historia na taarifa binafsi za mhusika (background checks).

Ni nani anayeathiriwa na sera ya kukagua upya kesi za wakimbizi (refugee revetting)?

Kulingana na sera ya mwezi Novemba, serikali inakagua upya kesi za wakimbizi kote nchini Marekani ambao waliingia nchini humo kati ya tarehe 21 Januari 2021 na tarehe 20 Februari 2025. 

Pia, kumekuwa na msisitizo maalumu kwa wakimbizi wanaoishi katika jimbo la Minnesota. Mwanzoni mwa Januari 2026, serikali ya Marekani ilianzisha operesheni iliyoitwa “Operation PARRIS,” iliyolenga wakimbizi nchini Minnesota ambao walikuwa bado hawajapata kadi za kijani (Green Cards).

Nini kitanitokea ikiwa serikali inakagua upya kesi yangu ya ukimbizi (revetting)?

Kukamatwa na kuzuiliwa na ICE

Kwa sasa, kukamatwa na Idara ya Uhamiaji na Utekelezaji wa Sheria za Forodha ya Marekani (ICE) hakuonekani kuwa sehemu ya mchakato wa “kukagua upya” kesi za wakimbizi. Hata hivyo, kwa maelezo zaidi kuhusu nini cha kufanya ikiwa una hadhi ya ukimbizi na ukazuiliwa na ICE, bofya hapa.

Mwanzoni mwa mwaka 2026, kama sehemu ya Operesheni PARRIS, Idara ya Usalama wa Taifa ya Marekani (DHS) ilianza kuwakamata wakimbizi huko Minnesota na kuwapeleka katika vituo vya kuzuiliwa vya ICE. Kisha, tarehe 18 Februari 2026, serikali ya Marekani pia ilitangaza kwamba wakimbizi ambao hawana kadi za kijani (Green Cards) na ambao hawatahudhuria mahojiano yao yaliyopangwa wanaweza kukamatwa na kuzuiliwa kwa kipindi kisichojulikana. 

IRAP iliwasilisha kesi mbili mahakamani kupinga kuzuiliwa kwa wakimbizi, moja huko Minnesota na nyingine kote nchini Marekani. Kwa sasa, mahakama zimesema kwamba ICE haiwezi kuwakamata na kuwazuilia wakimbizi kwa sababu ya kutokuwa na kadi ya kijani (Green Card). Kwa maelezo zaidi kuhusu kesi hizo, tazama hapa.

Mahojiano ya Kukagua Upya Kesi za Wakimbizi

Huduma za Uraia na Uhamiaji za Marekani (USCIS) zimefanya “mahojiano ya kukagua upya kesi za wakimbizi” kwa baadhi ya wakimbizi huko Minnesota ambao bado hawajapata kadi za kijani (Green Cards). Baadhi ya mahojiano haya yalifanyika katika vituo vya kuzuiliwa vya ICE, baada ya maafisa wa ICE kuwakamata wakimbizi na kuwazuilia katika magereza ya uhamiaji. Mahojiano mengine yalifanyika baada ya wakimbizi kupokea notisi za miadi zilizowaelekeza kufika katika ofisi ya USCIS kwa mahojiano yaliyopangwa.

Katika mahojiano haya ya kukagua upya kesi za wakimbizi, maafisa wa USCIS wameuliza maswali kuhusu utambulisho wa mtu, kesi yake ya awali ya ukimbizi, na taarifa nyingine kuhusu historia ya kesi yake ya uhamiaji. Ikiwa umepangiwa mahojiano ya kukagua upya kesi yako, unaweza kutarajia kuulizwa maswali yanayofanana na yale ambayo tayari ulijibu katika mahojiano yako ya awali na maafisa wa uhamiaji wa Marekani kabla ya kuingia nchini Marekani. Unaweza pia kuulizwa maswali kuhusu taarifa zilizopo kwenye jalada lako, kama vile taarifa kutoka kwenye maombi yako ya kadi ya kijani (Green Card) au maombi ya kuunganishwa tena na familia. Unaweza kupata maelezo zaidi kuhusu jinsi ya kujiandaa kwa mahojiano ya kukagua upya kesi yako hapa.

Ikiwa una hadhi ya ukimbizi na umezuiliwa na ICE, serikali inaweza kujaribu kufanya mahojiano ya kukagua upya kesi yako ya ukimbizi ukiwa kizuizini. Ikiwa una wakili, unapaswa kusisitiza kwamba wakili huyo aruhusiwe kuhudhuria mahojiano hayo. Serikali inaweza kumpigia wakili wako ikiwa unajua nambari yake ya simu na kumruhusu kushiriki mahojiano kwa njia ya simu. Kwa maelezo zaidi kuhusu nini cha kufanya ikiwa una hadhi ya ukimbizi na umezuiliwa na ICE, bofya hapa.

Athari kwa Maombi ya Kadi ya Kijani (Green Card)

Kuanzia mwishoni mwa Februari 2026, maafisa wa USCIS walianza kuuliza maswali yanayohusiana na ukaguzi upya wa kesi za wakimbizi wakati wa baadhi ya mahojiano ya maombi ya kadi ya kijani (Green Card). Ikiwa umepangiwa mahojiano ya kadi ya kijani, unapaswa kuhudhuria mahojiano hayo na kujiandaa kujibu maswali yanayohusiana na ombi lako la awali la ukimbizi. Unaweza kutaka kupitia mwongozo wa IRAP kuhusu jinsi ya kujiandaa kwa mahojiano ya kukagua upya kesi ya ukimbizi hapa.

Kwa sasa, maombi yote ya kadi ya kijani (Green Card) yaliyowasilishwa na wakimbizi walioingia Marekani kati ya tarehe 21 Januari 2021 na tarehe 20 Februari 2025 yamesitishwa kutokana na sera ya kukagua upya kesi za wakimbizi (refugee revetting). Serikali imesema kwamba kusitishwa huku kutakoma kwa wakimbizi ambao kesi zao zimekaguliwa upya, lakini wakimbizi wengi waliohudhuria mahojiano ya ukaguzi upya bado hawajapokea maamuzi kuhusu maombi yao.

Notisi za Nia ya Kufuta Hadhi ya Ukimbizi (Notices of Intent to Terminate Refugee Status — NOITs)

Baadhi ya wakimbizi wamepokea barua kutoka USCIS inayoitwa “Notisi ya Nia ya Kufuta Hadhi ya Ukimbizi” (Notice of Intent to Terminate Refugee Status — NOIT). Ukipokea NOIT, itaeleza kwamba USCIS inataka kukuondolea hadhi yako ya ukimbizi kwa sababu wanaamini kwamba hukukidhi ufafanuzi wa kisheria wa “mkimbizi” ulipoingia nchini Marekani. Barua hii kwa kawaida hujumuisha maelezo ya kina kuhusu kwa nini USCIS inaamini kwamba inaweza kukuondolea hadhi yako ya ukimbizi. Ukipokea NOIT, ni muhimu sana kujibu kabla ya tarehe ya mwisho iliyowekwa. 

Hadi hivi karibuni, watu walikuwa na siku 30 za kujibu NOIT, ama kwa maandishi au kwa kuomba mahojiano ya ziada. Tarehe 13 Oktoba 2026, USCIS ilitangaza kanuni mpya inayosema kwamba kuanzia sasa watu watakuwa na siku 10 pekee za kujibu aina hii ya notisi. Hili ni badiliko muhimu. Kwa kuwa notisi hiyo hutumwa kwa njia ya posta, huenda usiipokee hadi siku kadhaa ziwe tayari zimepita. Hii ina maana kwamba unaweza kuwa na siku chache tu za kutuma jibu lako kwa njia ya posta.

Kwa mwongozo wa kina zaidi kuhusu hatua za kuchukua ukipokea NOIT, tazama hapa. 

Ukipokea NOIT, unapaswa kushauriana na wakili mwenye sifa za kushughulikia masuala ya uhamiaji, ikiwezekana. Unaweza pia kutaka kuwasiliana na shirika la makazi mapya ambalo lilikupatia huduma za wakimbizi hapo awali ili kuomba msaada wao. 

• Unaweza kuwasiliana na IRAP ili kupata msaada kwa kutumia chatbot yetu. 
• Unaweza kupata orodha ya mawakili wanaotoa huduma za kisheria bila malipo au kwa gharama nafuu hapa, na orodha ya mawakili binafsi hapa. Kumbuka: IRAP haiwezi kuhakikisha ubora wa huduma zinazotolewa na mawakili walio kwenye orodha hizi.

Kufutwa kwa Hadhi ya Ukimbizi na Kesi za Usikilizaji wa Kuondolewa Nchini Marekani

Baadhi ya wakimbizi waliopokea Notisi ya Nia ya Kufuta Hadhi ya Ukimbizi (Notice of Intent to Terminate Refugee Status — NOIT) baadaye wanapokea barua nyingine inayosema kuwa ni notisi ya mwisho ya kufuta hadhi hiyo. Ukipokea barua hii, itaeleza kwamba USCIS imefanya uamuzi wa mwisho wa kukuondolea hadhi yako ya ukimbizi. Barua hiyo itasema kwamba hutambuliki tena kama mkimbizi.

Ukipokea notisi ya mwisho ya kufuta hadhi ya ukimbizi, kuna uwezekano pia wa kupokea hati inayoitwa “Notisi ya Kufika Mahakamani” (Notice to Appear). Notisi hii itaeleza kwamba serikali inataka kukufukuza nchini kupitia taratibu za mahakama ya uhamiaji. Notisi hiyo itataja tarehe, muda na mahali pa kufika kwa mara ya kwanza mahakamani. Kwa kawaida, taarifa hizi huwa karibu na sehemu ya chini ya ukurasa. Ikiwa tarehe ya mahakama imeorodheshwa, ni muhimu sana kufika mahakamani siku na muda huo.

Ukipokea notisi ya mwisho ya kufuta hadhi ya ukimbizi na/au Notisi ya Kufika Mahakamani (Notice to Appear) katika mahakama ya uhamiaji, unapaswa kushauriana na wakili mwenye sifa za kushughulikia masuala ya uhamiaji, ikiwezekana. Unaweza kupata orodha ya mawakili wanaotoa huduma za kisheria bila malipo au kwa gharama nafuu hapa, na orodha ya mawakili binafsi hapa. Kumbuka: IRAP haiwezi kuhakikisha ubora wa huduma zinazotolewa na mawakili walio kwenye orodha hizi.

Ninaweza kufanya nini ili kujiandaa kwa uwezekano wa “kukaguliwa upya kwa kesi ya ukimbizi” (refugee revetting)?

Ikiwa una wasiwasi kuhusu jinsi sera mpya za “kukagua upya kesi za wakimbizi” (refugee revetting) zinavyoweza kukuathiri, tunapendekeza uchukue hatua zifuatazo ili kujiandaa.

Wasilisha ombi la FOIA (Sheria ya Uhuru wa Kupata Taarifa) ili kupata nakala ya ombi lako la ukimbizi na kumbukumbu zako za uhamiaji. Sheria ya Uhuru wa Kupata Taarifa, au “FOIA,” ni sheria inayowaruhusu wananchi kuomba taarifa kutoka kwa mashirika ya serikali. Unaweza kuwasilisha ombi la FOIA ili kupata kumbukumbu zako za uhamiaji na taarifa nyingine ambazo serikali ya Marekani inaweza kuwa nazo kuhusu kesi yako, ikiwemo ombi lako la ukimbizi.

Ulipoomba kuhamishiwa na kuishi nchini Marekani kama mkimbizi, serikali ya Marekani ilikuhoji na kukuandalia ombi la ukimbizi linaloitwa I-590. Ombi hilo la ukimbizi na nyaraka nyingine zinazohusiana nalo ziliongezwa kwenye jalada lako la kesi ya ukimbizi. Sasa ziko katika kumbukumbu zako za uhamiaji za Marekani, zinazojulikana kama “A-file” au “jalada la mhamiaji.” 

Ikiwa serikali ya Marekani itakagua kesi yako kama sehemu ya juhudi zake za “kukagua upya kesi za wakimbizi” (refugee revetting), inaweza kukuuliza maswali kuhusu ombi lako la ukimbizi. Inaweza kusaidia kuwa na nakala ya ombi lako la ukimbizi ili ulipitie na kuelewa kama kuna jambo lolote lisilo sahihi au linalohitaji kushughulikiwa. Ikiwa una wakili wa uhamiaji na ukampa nakala ya jalada hilo, anaweza kuwa na uwezo wa kukusaidia vyema zaidi katika kesi yako.

Kwa maelezo kuhusu jinsi ya kuwasilisha ombi la FOIA ili kupata nakala ya kumbukumbu zako za uhamiaji, tazama mwongozo wetu hapa.

Zungumza na wakili mwenye sifa za kushughulikia masuala ya uhamiaji kuhusu historia ya kesi yako na chaguo ulizonazo. 

Iwe bado una hadhi ya ukimbizi au tayari wewe ni Mkazi Halali wa Kudumu (LPR, au mwenye kadi ya kijani), ikiwa una wasiwasi kuhusu ukaguzi upya wa kesi za wakimbizi (refugee revetting) na una maswali au wasiwasi, ni muhimu sana kupata ushauri wa wakili kuhusu chaguo zako za kisheria. 

Kama mkimbizi, unaruhusiwa kuomba kadi ya kijani (Green Card) kabla hujatimiza mwaka mmoja wa kuwa “umekuwepo kimwili” nchini Marekani. Ikiwa tayari umekuwa nchini Marekani kwa zaidi ya mwaka mmoja, unapaswa kuwasilisha ombi lako haraka iwezekanavyo. Ikiwa una maswali au hali yako ni ngumu, zungumza na wakili wa uhamiaji ili kupata ushauri wake kabla ya kuwasilisha ombi. Kwa maelezo kuhusu jinsi ya kuomba kadi ya kijani ikiwa uliingia nchini Marekani kama mkimbizi, tazama makala yetu hapa.

Kumbuka kwamba ni muhimu sana kumweleza wakili wako kila kitu kinachohusiana na kesi yako. Wakili wako anatakiwa kuweka taarifa zako kuwa siri, na anaweza kukusaidia kwa njia bora zaidi ikiwa utajibu maswali yake yote kwa uaminifu. Hili ni muhimu hasa ikiwa una wasiwasi kwamba kuna mambo katika historia ya kesi yako ambayo yanaweza kutatanisha au kuwa magumu kuelewa.

Kwa maelezo kuhusu jinsi ya kutafuta wakili mwenye leseni katika eneo lako: 

• Orodha ya watoa huduma za kisheria za uhamiaji bila malipo nchini Marekani inapatikana hapa.
• Orodha ya mawakili binafsi wa masuala ya uhamiaji nchini Marekani inapatikana hapa.

Mimi ni mkimbizi katika jimbo la Minnesota. Je, kuna jambo lingine lolote ninalopaswa kujua?

Mnamo Januari 2026, ICE ilianza kuwazuilia wakimbizi ambao hawana kadi za kijani (Green Cards) huko Minnesota. Kwa kujibu hatua hii, mahakama moja huko Minnesota ilitoa amri mbili zikisema kwamba ICE haiwezi kuwazuilia wakimbizi huko Minnesota kwa sababu tu bado hawajabadilisha hadhi yao ya uhamiaji na kupata kadi za kijani. Kisha, serikali ilitangaza kwamba itajaribu kuwazuilia wakimbizi kwa sababu tu hawana kadi za kijani kote nchini Marekani. Mahakama nyingine huko Massachusetts iliamuru kwamba serikali ya Marekani haiwezi kutekeleza sera hii ya kuwazuilia wakimbizi popote nchini. 

Sasa, kesi iliyokuwa Minnesota imefutwa. Hii ina maana kwamba hakuna tena amri ya mahakama inayohusu moja kwa moja kuzuiliwa kwa wakimbizi huko Minnesota. Ni muhimu sana kujua kwamba amri ya mahakama huko Massachusetts inazuia sera hiyo kutekelezwa kila mahali, ikiwemo Minnesota. Kwa hiyo, wakimbizi huko Minnesota bado wanalindwa dhidi ya kuzuiliwa ikiwa bado hawajapokea kadi zao za kijani (Green Cards).

Wakimbizi huko Minnesota wanaendelea kupokea notisi zinazohusiana na ukaguzi upya wa kesi zao, kama ilivyoelezwa katika makala hii. Ukipokea notisi inayosema kwamba serikali inataka kukuondolea hadhi yako ya ukimbizi, unapaswa kushauriana na wakili mwenye sifa za kushughulikia masuala ya uhamiaji, ikiwezekana. Pia tunapendekeza uwasiliane na shirika lako la makazi mapya ili kupata msaada.

Unaweza kuwasiliana na IRAP ili kupata msaada kwa kutumia chatbot yetu. Unaweza kupata orodha ya mawakili wanaotoa huduma za kisheria bila malipo au kwa gharama nafuu hapa, na orodha ya mawakili binafsi hapa. Kumbuka: IRAP haiwezi kuhakikisha ubora wa huduma zinazotolewa na mawakili walio kwenye orodha hizi.

Maelezo na Rasilimali za Ziada

• Nimepokea “Notisi ya Nia ya Kufuta Hadhi ya Ukimbizi” (Notice of Intent to Terminate Refugee Status — NOIT). Hii ina maana gani?
• Fahamu Haki Zako: Unachopaswa Kufanya Ukikamatwa au Kuzuiliwa na Maafisa wa Uhamiaji (Kituo cha Kitaifa cha Sheria za Uhamiaji — National Immigration Law Center). 
• Fahamu Haki Zako: Unachopaswa Kufanya Ikiwa Wewe au Mpendwa Wako Mmezuiliwa (Kituo cha Kitaifa cha Haki kwa Wahamiaji — National Immigrant Justice Center).